https://www.mediaexpert.pl/lista,odkurzacze-thomas

Kocie zmysły w praktyce

Co widzi kot w kompletnej ciemności za oknem? Jak słyszy otwieranie lodówki przez cztery ściany? Jak wyczuwa, że jadłem szynkę poza domem? Kocie zmysły to fenomenalne narzędzia, których możliwości jeszcze w pełni nie poznaliśmy.

Kocie zmysły różnią się od ludzkich. Co widzi, słyszy, czuje kot? Kocie zmysły różnią się od ludzkich. Co widzi, słyszy, czuje kot? Źródło: iStock

Koty zostały udomowione około trzech tysięcy lat temu i stworzyły z ludźmi więź opartą na partnerstwie. Jednak pomimo to do dziś pozostają niezależne. Co więcej, posiadają wszystkie fizyczne cechy, które mieli ich dzicy przodkowie. Również instynkt łowiecki jest u nich silny. Budowa ciała, a także kocie zmysły, tworzą z nich znakomitych łowców. A więc jak to jest być kotem?

Wzrok

Dzikie koty polują w dzień i w nocy. Domowe sierściuchy także mają wzrok przystosowany do nocnych eskapad: potrzebują sześć razy mniej światła niż my, aby widzieć w półmroku. Dzieje się tak, ponieważ koty, podobnie jak psy, mają w oku błonę odblaskową (łac. tapatum lucidum). Jest ona położona za siatkówką i zbudowana ze specjalnych odblaskowych komórek, które działają na zasadzie lustra: odbijają promienie wpadające przez źrenice i kierują je z powrotem na siatkówkę. Ponadto rogówka, soczewka i otwór źrenicy kota są proporcjonalnie większe od naszych, dzięki czemu do oka dociera więcej światła.

Kocie oko rozpoznaje mniej kolorów, ale za to jest wrażliwsze na światło. Źródło: Michael Kloth/Corbis

Podobnie jak ludzie i psy, koty mają receptory wzrokowe, zwane pręcikami i czopkami. Pręciki odpowiedzialne są za odróżnianie odcieni szarości, czopki natomiast - za widzenie barw. Oko kota, tak samo jak psa, zawiera więcej pręcików niż oko człowieka, lecz ma mniej czopków. Dzięki temu jest wrażliwsze na niskie natężenie światła, kosztem jednak zdolności rozpoznawania szczegółów. Gdybyśmy wpadli kiedyś na pomysł, żeby nauczyć nasze kociaki czytać, byłoby to bardzo trudne także ze względu na konstrukcję wzroku, ponieważ widzą one rozmazany obraz, tak jak ktoś, kto zgubił swoje okulary. Dzięki takiej budowie oka koty potrafią efektywnie wykorzystać nawet najmniejszą drobinę światła, co pozwala im dostrzec w półmroku stałe i poruszające się obiekty, których my byśmy nie zauważyli.

Ponieważ kocie oko  z powodu swojej budowy - jest bardzo czułe na światło, musi istnieć możliwość regulacji wielkości promienia wpadającego do środka. Dlatego koty zwężają źrenice w pionową szczelinę. Takie rozwiązanie jest bardzo korzystne, zwłaszcza że jednocześnie mogą przymykać powiekę i jeszcze precyzyjniej kontrolować ilość światła. Zdolność ta jest związana z nocnym życiem kotów. Lwy, które polują w dzień, mają źrenice takie jak nasze – zwężające się do rozmiaru główki od szpilki.

Koty, podobnie jak ludzie, mają większe pole widzenia dwuocznego (stereoskopowego) niż psy. Podczas gdy psiaki obuocznie widzą pole o szerokości 60 stopni, koty dostrzegają obszar nawet do 130 stopni. Pozwala im to na widzenie trójwymiarowe. Dzięki temu mogą ocenić wielkość swojej potencjalnej ofiary oraz odległość do niej. Całe pole widzenia u kotów wynosi aż 285 stopni! U ludzi jest to jedynie 180 stopni.

Liczne badania naukowe obaliły mit mówiący o tym, że koty są daltonistami. Teraz wiadomo, że na pewno widzą kolory żółty, zielony i niebieski. Niektóre barwy są jednak dla nich widoczne tylko jako odcienie szarości lub czerń, jak np. czerwony, który postrzegają jako czarny. Ponieważ koty mają mniej receptorów czopków, kolory widzą nie tak intensywnie, jak my – tak jakby były wyprane. W rzeczywistości barwa odgrywa w życiu kota bardzo małą rolę. Jeśli będziecie się zastanawiać, jakiego koloru zabawkę wybrać dla waszego ulubieńca, to pamiętajcie, że dla niego nie ma to większego znaczenia. 

Słuch 

Powszechnie wiadomo, że dla kotów nie ma lepszego przysmaku niż mysz. Natura musiała więc dostosować ich zmysły tak, aby stały się jak najbardziej efektywnymi łowcami.  Koty są w stanie wyłapać dźwięki o częstotliwościach wyższych, niż słyszalne dla ludzi i psów, takich, na jakich porozumiewają się gryzonie: rejestrują dźwięk o częstotliwościach nawet do 65kHz, podczas gdy ludzie słyszą do 22 kHz, a psy - do 45 kHz. Co więcej, budowa małżowiny usznej pozwala kociakom na obracanie ucha w kierunku dźwięku, a to ułatwia jego lokalizację. Koty mogą zatem usłyszeć mysz i bezbłędnie określić jej położenie.

Uszy kotów pełnią jeszcze jedną, bardzo ważną funkcję. Pomagają w utrzymywaniu równowagi. Podczas nachylania się i obracania ciecz znajdująca się w kanałach i zagłębiach ucha wewnętrznego pobudza kota, dzięki czemu może on zacząć przywracać swoje ciało do pozycji pionowej. Tak zbudowane uszy są nieocenioną pomocą podczas spadania na cztery łapy. 

Dotyk

Kolejnym ważnym podczas polowania zmysłem jest dotyk. Koty mają specjalne wąsy, zwane wibrysami, będące niezwykle czułymi receptorami dotykowymi. Są one dwa razy grubsze i trzy razy głębiej osadzone w skórze niż zwykłe włosy. Na swoich końcach, w tzw. zatokach żylnych, mają wrażliwe komórki nerwowe, które umożliwiają badanie środowiska przy dużej ciemności, w mroku, z którym nawet koci wzrok sobie nie radzi.

W nosie kota jest dwa razy więcej receptorów węchowych niż u człowieka. Źródło: Shutterstock

Węch

Podczas gdy pozostałe zmysły zostały dane kotom przez naturę, aby stworzyć doskonałych drapieżników, węch służy przede wszystkim do zalotów. Kiedy kotka jest gotowa do zbliżenia, wydziela specjalną wiązkę feromonów. Do jej odbioru służy kotu narząd Jacobsoba, który znajduje się nad podniebieniem, wyspecjalizowany właśnie do analizowania feromonów. Dlatego, gdy wracamy do domu po wizycie w miejscu zamieszkanym przez kotkę, nasz kot może wyczuwać jej zapach i reagować na niego, w zabawny sposób rozdziawiając pyszczek. Grymas ten nazywa się flehming. Gdy zaobserwujemy takie zachowanie, możemy być pewni, że kot właśnie analizuje przyniesione przez nas feromony.  

Ponadto w nosie kota jest dwa razy więcej receptorów węchowych niż u człowieka, co powoduje, że ma on czternaście razy silniejszy zmysł węchu od ludzi!

Wyposażenie w tak działające zmysły czyni z kotów doskonałych łowców. Polowanie zajmuje im niewiele czasu. Dzięki temu pozostały czas kociaki mogą spędzać na odpoczywaniu i śnieniu o różnych kocich przygodach, na co - jak się szacuje - zwykły poświęcać około 16 godzin ze swojego kociego dnia.